Aleksandr Kalyaninov (11 dekabr 1992, Bakı – 25 dekabr 2024, Aktau) haqqında yazmaq həm ağır, həm də qürurverici bir hissdir. Çünki onun həyatı sadəcə bir pilotun hekayəsi deyil, məsuliyyətin, cəsarətin və insanlıq borcunun ən yüksək nümunələrindən biridir. 

Aleksandr Kalyaninov 11 dekabr 1992-ci ildə Bakı şəhərində dünyaya göz açmışdı. Uşaqlıq illərindən səma onu özünə çəkirdi. Göylərə baxarkən içində bir arzu formalaşmışdı — pilot olmaq və insanları təhlükəsiz şəkildə səmanın bir nöqtəsindən digərinə çatdırmaq. Bu arzu onun həyatının əsas məqsədinə çevrildi. O, Bakı Avropa Liseyində təhsil alarkən zəhmətkeşliyi, intizamı və məqsədyönlülüyü ilə seçilirdi. Müəllimləri və dostları onu sakit, məsuliyyətli və daim öz üzərində çalışan bir gənc kimi xatırlayırdılar.
Pilot olmaq arzusu Aleksandrı daha böyük üfüqlərə aparırdı. O, aviasiya sahəsində dərin bilik əldə etmək üçün Ukrayna Milli Aviasiya Universitetində təhsil almağa qərar verdi. Uzun illərin zəhməti nəticəsində 2021-ci ildə aviasiya nəqliyyatı ixtisası üzrə magistr təhsilini uğurla başa vurdu. Bu dövrdə Aleksandr yalnız nəzəri biliklər deyil, həm də real pilotluq bacarıqları qazandı. O, soyuqqanlı qərar vermək, çətin vəziyyətlərdə düzgün addım atmaq və məsuliyyət daşımaq kimi keyfiyyətləri ilə fərqlənirdi.
Aleksandr üçün pilotluq sadəcə bir peşə deyildi. Bu, onun həyatının mənası idi. O, hər uçuşa böyük məsuliyyətlə yanaşır, sərnişinlərin təhlükəsizliyini hər şeydən üstün tuturdu. Həmkarları onu etibarlı, peşəkar və sözün əsl mənasında göylərin adamı kimi tanıyırdılar.
Lakin 25 dekabr 2024-cü il Aleksandr Kalyaninovun həyatında və aviasiya tarixində unudulmaz bir gün oldu. Azərbaycan Hava Yollarına məxsus Embraer 190 tipli təyyarə uçuş zamanı ağır hadisə ilə üzləşdi. Təyyarə Rusiya istehsalı olan Pantsir-S1 zenit-raket kompleksi ilə vuruldu və idarəetmə sistemləri ciddi zədələndi. Belə bir vəziyyətdə saniyələr belə həyati əhəmiyyət daşıyırdı.
Bu çətin və təhlükəli anlarda Aleksandr Kalyaninov və kapitan İqor Kşnyakin peşəkarlıq və böyük cəsarət nümayiş etdirdilər. Onlar panikaya qapılmadan son ana qədər mübarizə apardılar. Təyyarəni Xəzər dənizi üzərindən Aktau istiqamətinə yönəldərək sərnişinləri xilas etmək üçün mümkün olan hər şeyi etdilər.
Qazaxıstanın Aktau şəhəri yaxınlığında təyyarə qəza enişi etməyə çalışarkən yerə çırpıldı. Hadisə çox ağır olsa da, göyərtədə olan 67 nəfərdən 29 nəfərin sağ qalması Aleksandr və ekipajın göstərdiyi qəhrəmanlığın nəticəsi idi. Onlar son ana qədər öz vəzifələrinə sadiq qaldılar və insanların həyatını xilas etmək üçün mübarizə apardılar.
Aleksandr Kalyaninovun həyatı və son anlarda göstərdiyi cəsarət bir həqiqəti sübut etdi: əsl qəhrəmanlıq yalnız döyüş meydanında deyil, bəzən səmanın ortasında, insanların həyatını qorumaq üçün verilən çətin qərarlarda da özünü göstərir.
Bu gün Aleksandrın adı hörmətlə və ehtiramla yad olunur. O, yalnız bir pilot kimi deyil, həm də vəzifəsinə sadiq qalan, insan həyatını hər şeydən üstün tutan bir qəhrəman kimi yadda qaldı. Onun hekayəsi gələcək nəsillərə məsuliyyətin, cəsarətin və insanlıq dəyərlərinin nə qədər önəmli olduğunu xatırladacaq.
Aleksandr Kalyaninovun adı göylərdə uçan hər təyyarə ilə, xilas olan hər həyatla və onun göstərdiyi fədakarlıqla yaşayacaq.
Ruhun şad olsun, Aleksandr. Sən göylərin qəhrəmanı kimi hər zaman xatırlanacaqsan.

MM.AZ
