4 oktyabr Cəbrayıl Şəhəri Günü kimi qeyd olunur.
Bu tarix Azərbaycanın müasir tarixində xüsusi əhəmiyyət daşıyır. 2020-ci il Vətən müharibəsi zamanı Cəbrayıl şəhərinin işğaldan azad edilməsi Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası istiqamətində mühüm hərbi-siyasi hadisələrdən biri oldu.
Cəbrayıl rayonu Azərbaycanın cənub-qərbində yerləşir. Rayon zəngin tarixi, mədəni irsi və strateji coğrafi mövqeyi ilə seçilir. Cəbrayıl şəhəri rayonun inzibati mərkəzidir.
İşğal illəri
Cəbrayıl rayonu 1993-cü ilin avqustunda Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal edilmişdi. İşğal nəticəsində rayonun yaşayış məntəqələri dağıdılmış, əhalisi doğma yurdlarından məcburi köçkün düşmüşdü.
Uzun illər ərzində Cəbrayıl sakinləri öz doğma torpaqlarına qayıtmaq ümidi ilə yaşadılar. Rayonun tarixi və mədəni abidələri də işğal dövründə ciddi zərər gördü.
4 oktyabr 2020 – Cəbrayılın azad edilməsi
2020-ci il sentyabrın 27-də başlayan Vətən müharibəsi zamanı Azərbaycan Ordusu bir sıra yaşayış məntəqələrini işğaldan azad etdi.
4 oktyabr 2020-ci ildə Cəbrayıl şəhərinin azad edilməsi elan edildi. Bu hadisə Vətən müharibəsinin gedişində mühüm dönüş nöqtələrindən biri hesab olunur.
Cəbrayılın azad olunması həm hərbi, həm də mənəvi baxımdan böyük əhəmiyyət daşıyırdı. Azərbaycan bayrağının şəhərdə yenidən dalğalanması uzun illər doğma torpaqlarından ayrı düşmüş insanların qayıdış ümidlərini daha da gücləndirdi.
Cəbrayılın bərpası
Müharibədən sonra Cəbrayıl rayonunda genişmiqyaslı yenidənqurma və bərpa işlərinə başlanılıb. Yeni yolların, yaşayış komplekslərinin, sosial obyektlərin və digər infrastrukturun yaradılması istiqamətində layihələr həyata keçirilir.
Cəbrayılın gələcək inkişafında müasir şəhərsalma prinsiplərinə xüsusi diqqət yetirilir. Məqsəd şəhərin müasir, rahat və dayanıqlı yaşayış məkanına çevrilməsidir.
Böyük Qayıdış
Cəbrayılın azad olunmasından sonra qarşıda duran əsas məsələlərdən biri keçmiş məcburi köçkünlərin doğma yurdlarına qayıdışının təmin edilməsidir.
Böyük Qayıdış proqramı çərçivəsində Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda yaşayış məntəqələri yenidən qurulur. Cəbrayıl da bu prosesin mühüm istiqamətlərindən biridir.
Cəbrayılın tarixi əhəmiyyəti
Cəbrayıl Azərbaycan tarixində yalnız 2020-ci il hadisələri ilə deyil, qədim tarixi və mədəni irsi ilə də mühüm yer tutur.
Rayon ərazisində müxtəlif tarixi-mədəni abidələr və qədim yaşayış məskənləri mövcuddur.
Bu baxımdan Cəbrayılın bərpası yalnız yeni binaların tikilməsi deyil, həm də rayonun tarixi-mədəni irsinin qorunması və gələcək nəsillərə çatdırılması baxımından əhəmiyyətlidir.
4 oktyabr Cəbrayıl üçün həm hüznlü keçmişin, həm də azadlıq və dirçəlişin simvolu olan tarixdir. Bu gün Cəbrayılın adı Azərbaycanın Zəfər tarixində xüsusi yer tutur.

MuasirMedia.az
