Dünyanın ən mühüm enerji marşrutlarından biri olan Hörmüz boğazı yenidən beynəlxalq gündəmin mərkəzinə keçib.
İranla ABŞ arasında davam edən qarşıdurma fonunda boğazdan keçən gəmilərin təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqlar artır. ABŞ-ın bölgədəki hərbi fəaliyyəti İranın enerji ixracına ciddi təsir göstərib. Eyni zamanda ABŞ qüvvələri İranın boğaz üzərində nəzarət imkanlarını məhdudlaşdırmağa çalışır.
Niyə Hörmüz bu qədər vacibdir?
Hörmüz boğazı Fars körfəzini Oman körfəzi və Ərəbistan dənizi ilə birləşdirir. Körfəz ölkələrindən çıxarılan böyük həcmdə neft və digər enerji məhsulları dünya bazarlarına məhz bu istiqamətdən daşınır.
Bu marşrutda ciddi və uzunmüddətli problem yaranarsa, neftin daşınması çətinləşə, sığorta və nəqliyyat xərcləri arta və nəticədə yanacaq qiymətləri yüksələ bilər.
Artıq enerji bazarlarında gərginliyin təsirləri hiss olunur. ABŞ-da dizelin qiyməti rekord səviyyəyə yüksəlib, Brent markalı neftin qiyməti isə sentyabrın əvvəlində 95 dollar ətrafına çatıb.
Böhran hansı nəticələrə səbəb ola bilər?
Neft bahalaşarsa, ilk növbədə nəqliyyat xərcləri arta bilər. Bu isə ərzaq, sənaye məhsulları və digər malların qiymətlərinə təzyiq yarada bilər.
Lakin vəziyyətin nə qədər ağırlaşacağı hərbi qarşıdurmanın müddətindən və Hörmüz boğazında gəmiçilik üçün real maneələrin səviyyəsindən asılı olacaq.
Hörmüzdə sabitlik yalnız Yaxın Şərq üçün deyil, dünya iqtisadiyyatı üçün də strateji əhəmiyyət daşıyır.
MUASİRMEDİA.AZ
